Reizigers die naar Hongkong afreizen, moeten sinds eind maart rekening houden met strengere grenscontroles. Eric Schouten, oprichter van Dyami en expert op het gebied van luchtvaartveiligheid, waarschuwt dat smartphones en laptops volledig kunnen worden gecontroleerd. “Wie gevoelige bedrijfs- of persoonlijke data meeneemt, loopt risico’s.”
De maatregel, die op 23 maart inging, markeert een duidelijke verschuiving in de manier waarop grenscontroles worden uitgevoerd. Naast de traditionele controle van bagage kunnen beambten nu ook toegang vragen tot mobiele apparaten. In de praktijk kan dit betekenen dat reizigers hun toegangscodes of wachtwoorden moeten delen om volledige inzage mogelijk te maken. Onder meer de Verenigde Staten hebben hun burgers inmiddels gewaarschuwd voor deze aangescherpte controles.
Consequenties
Een belangrijk verschil met andere landen is de consequentie van weigering. Waar reizigers elders vaak de toegang wordt ontzegd, kan in Hongkong detentie volgen als men niet meewerkt aan de controle. Wie weigert toegang te geven tot een apparaat of zijn wachtwoorden te delen, riskeert een gevangenisstraf van maximaal één jaar en een boete van 100.000 Hongkongse dollar (ongeveer 11.000 euro). Ook het verstrekken van onjuiste of onvolledige informatie kan zwaar worden bestraft, met celstraffen die kunnen oplopen tot drie jaar.
De regels gelden niet alleen voor passagiers die Hongkong als eindbestemming hebben, maar ook voor reizigers die alleen overstappen via de stad. In de praktijk is overigens ook nog niet bekend dat mensen hierdoor langer in de rij staan bij de douane in Hongkong, het beleid wordt lang niet altijd uitgevoerd. "In 90% van alle reizen zal je niks merken en niet eens worden gecontroleerd," zegt Schouten.
Een groeiende internationale trend
De controles in Hongkong passen volgens Schouten in een bredere internationale trend waarbij landen steeds meer inzage willen in digitale apparaten van reizigers. “Deze trend gaan we vaker zien in andere landen. Sancties en handhaving zullen per land verschillen natuurlijk. Het Verenigd Koninkrijk, Canada en landen in het Midden-Oosten hebben vergelijkbare wetgeving, maar voeren dit meestal nog niet actief uit. Ik verwacht echter dat in de toekomst veel meer landen deze bevoegdheden zullen invoeren en dat we wellicht ook daadwerkelijk meer controles zullen zien.”
Goed voorbereid op reis
Voorbereiding is volgens Schouten cruciaal, zeker voor zakenreizigers. “We adviseren zakenreizigers al om met ‘schone’ devices of tijdelijke toestellen te reizen, zonder gevoelige bedrijfs- of persoonsgegevens. Maar neem ook geen volledig lege apparaten mee, dat valt ook weer op. Zo minimaliseer je risico’s en voorkom je problemen bij de grens. Overheidsinstanties doen dit bijvoorbeeld al veel langer op deze manier. En wees je ook als toerist bewust van het feit dat dingen die hier toegestaan zijn, in het buitenland wel vragen kunnen oproepen. Wees dus terughoudend met bijvoorbeeld foto’s van je laatste festivalbezoek.”