12 maart 2026
Thumbnail voor Frank Radstake: ‘Europese reisbranche kijkt met jaloezie en bewondering naar Nederlandse samenwerking bij repatriëring’

Frank Radstake: ‘Europese reisbranche kijkt met jaloezie en bewondering naar Nederlandse samenwerking bij repatriëring’

De recente repatriëringsoperatie in het Midden-Oosten laat opnieuw zien hoe sterk de samenwerking binnen de Nederlandse reisbranche is. Volgens betrokken organisaties kijken Europese collega’s met bewondering – en soms zelfs ‘jaloezie’ – naar de manier waarop Nederland dit gezamenlijk aanpakt.

Vrijwel alle duizend pakketreizigers die vastzaten in het getroffen gebied in het Midden-Oosten konden dankzij de gezamenlijke inspanningen in de reisbranche binnen twaalf dagen worden teruggehaald. Het ging hierbij om reizigers met een pakketreis via een ANVR-aangesloten reisbedrijf, voor wie vanwege het oranje reisadvies noodzakelijke repatriëring gold. Alle pakketreizigers die gebruik wilden maken van deze terughaalactie zijn inmiddels terug in Nederland.

Pakketreizigers die bij het uitbreken van de oorlog al op verder gelegen bestemmingen verbleven, zoals Azië, Oceanië of Afrika, maar via het Midden-Oosten hadden gereisd, krijgen eveneens steun van het Calamiteitenfonds. Bijvoorbeeld voor extra nachten en een nieuwe terugvlucht. Deze groep is nog niet volledig thuis; daar wordt nog hard aan gewerkt. Reisorganisaties mogen hierbij actief meewerken: voor het boeken van nieuwe vliegtickets is geen voorafgaande schriftelijke toestemming van het Calamiteitenfonds meer nodig, zolang aan enkele voorwaarden wordt voldaan.

Samenwerking binnen de Nederlandse reisbranche
De hechte samenwerking tussen het ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa), de ANVR, het Calamiteitenfonds en het Verbond van Verzekeraars vindt haar oorsprong in de coronaperiode, toen reizigers wereldwijd moesten worden gerepatrieerd. Hoewel het Calamiteitenfonds al sinds het jaar 2000 bestaat, ontstond in die periode de gezamenlijke aanpak om voor alle reizigers één lijn te trekken.

Tijdens de Vakantiebeurs in januari 2025 werd deze samenwerking officieel vastgelegd in een convenant, dat zorgt voor een uniforme werkwijze en gelijke tarieven voor alle type reizigers. Daarbij is belangrijk dat de bijdrage van pakketreizigers via het convenant wordt gedekt door het Calamiteitenfonds.

ANVR-directeur Frank Radstake: “hoewel we het convenant liever in de kast hadden laten liggen, hebben we het sinds de ondertekening nu toch voor het eerst moeten oppakken. We mogen in Nederland echt in onze handen knijpen dat we een Calamiteitenfonds en het convenant hebben. De Europese reisbranche kijkt met bewondering en soms zelfs 'jaloezie' naar de Nederlandse samenwerking. Hierin spelen ook de Nederlandse luchtvaartmaatschappijen KLM, Transavia, Corendon en TUI fly een onmisbare rol in het terughalen van reizigers. Net als BuZa, dat samen met Defensie heeft geholpen om reizigers naar Egypte te brengen, zodat zij vanaf daar konden terugreizen naar Nederland.”

Verbeterpunten
De samenwerking met onder andere BuZa is over het algemeen een succesverhaal, al zijn er ook lessen te trekken.

Erik Jan Reuver, directeur SGR en Calamiteitenfonds: “dit soort situaties kun je niet van tevoren bedenken. De belangrijkste verbeterpunten zitten in de informatievoorziening, omdat we afhankelijk zijn van informatie van derden. Wat opvalt is dat informatie vaak laat bij ons terechtkomt. Als om 02.00 uur ’s nachts klanten worden gebeld dat ze om 06.00 uur op de luchthaven moeten zijn, is dat eigenlijk te laat. Daarnaast speelt ook de bereikbaarheid een rol: van reisondernemingen, waar soms telefoonnummers niet meer blijken te werken, maar ook van klanten ter plaatse.”

Bijdrage Calamiteitenfonds niet in gevaar
Op de vraag of de bodem van het fonds met de kosten van de recente repatriëring is bereikt, is Reuver duidelijk. Een hogere bijdrage aan het Calamiteitenfonds is volgens hem niet nodig: “de bijdrage staat niet ter discussie nu er veel schade is’’.

De omvang van deze situatie is overigens nog niet bekend. “Er komen nog veel claims binnen, onder andere van reizigers die hun verblijf ter plaatse hebben moeten verlengen of een ander ticket hebben geboekt. Maar ook dan is een verhoging van de huidige €2,50 voorlopig nog niet aan de orde.”

Belang pakketreis
Er bestaat nog altijd verwarring over wat een pakketreis precies omvat. Radstake benadrukt hoe essentieel deze vorm van boeken is: “het belang van de pakketreis kan ik niet vaak genoeg benadrukken. Het zegt niets over het type vakantie dat je boekt: een strandvakantie naar Turkije, een rondreis door Azië, een weekendje Parijs met vrienden of een stedentrip Milaan - het kan allemaal een pakketreis zijn. Als je alle onderdelen bij een ANVR-aangesloten aanbieder boekt, ben je beschermd. Doe je dat niet, dan ontbreekt die bescherming."

De toegevoegde waarde blijkt volgens hem eens te meer uit de huidige situatie: “reizigers met een pakketreis zijn niet geconfronteerd met onverwachte kosten en kregen de ondersteuning die nodig was. Soms is een individuele samenstelling logisch, zoals bij een studie of lang verblijf, maar in veel gevallen biedt een pakketreis gewoon zekerheid. Het is aan ons om ook jongeren hierover te informeren, zodat het ANVR-logo en het verhaal erachter herkenbaar worden.”

Recente berichten