ANVR Duurzaamheidscongres: “De bedoeling is dat je vandaag naar huis gaat met dingen die je morgen kunt doen”

25 september 2026 - 19:03 Irene de Bruijne

De reisbranche kwam vrijdag bijeen voor het ANVR Duurzaamheidscongres 2026, met dit jaar als thema ‘Van inspiratie naar actie’. De boodschap aan de deelnemers was duidelijk: duurzaamheid gaat niet alleen over ambities op de lange termijn, maar vooral over de stappen die bedrijven morgen al kunnen zetten.

“De bedoeling is dat je vandaag naar huis gaat met dingen die je morgen kunt doen. Of misschien zelfs wel dingen die je gister al had moeten doen.” Dat was een van de eerste zinnen waar directeur Frank Radstake de dag mee begon. Volgens de ANVR is het bovendien zaak om als sector zelf in beweging te komen. “Als wij het niet zelf doen, dan komt er wel Europese wetgeving aan.”

'Nature is the destination'

De ANVR benadrukte dat duurzaamheid binnen de branche breder wordt bekeken dan alleen klimaat en CO₂. Ook sociale impact, bestemmingen en biodiversiteit maken daar onderdeel van uit. Dat kwam onder meer naar voren in een presentatie van Daniel Turner van ANIMONDIAL over de relatie tussen toerisme en natuur. De gedachte ‘Nature is the destination’ stond centraal. En daarnaast: natuur en toerisme zijn van elkaar afhankelijk. Toerisme kan mensen juist voor het eerst kennis laten maken met bijzondere natuur en bestemmingen, waardoor zij vervolgens ambassadeurs van die plekken kunnen worden.

Tegelijkertijd werd benadrukt dat reisbedrijven vooral moeten kijken naar waar hun eigen impact het grootst is. Een hotel dat veel aandacht besteedt aan waterbesparing heeft bijvoorbeeld meer effect op een bestemming waar waterschaarste een groot probleem is dan op een plek waar water geen knelpunt vormt.

De boodschap: je hoeft niet alles te doen, maar moet biodiversiteit wel meenemen in de keuzes die je als bedrijf maakt. Waar negatieve impact niet kan worden voorkomen, moet die zoveel mogelijk worden beperkt. Daarbij is samenwerking met de bestemming essentieel, want lokale partijen weten vaak het beste waar de grootste uitdagingen liggen.

Duurzaamheid is meer dan klimaat

Duurzaamheid gaat niet alleen over het aanbieden van een alternatief, maar ook over het toegankelijk en praktisch maken van dat alternatief. Dat kwam onder meer naar voren tijdens de presentatie over toegankelijk reizen. Sonia Groot van DiscoverAble stond hiervoor op het programma, maar werd wegens ziekte vervangen door Gerda van ’t Land.

Daarmee werd opnieuw benadrukt dat duurzaamheid binnen de reisbranche breder moet worden bekeken dan alleen klimaat. Ook toegankelijkheid en inclusiviteit maken onderdeel uit van de verantwoordelijkheid van de sector. De vraag is dus niet alleen hoe de reisbranche haar impact op klimaat en natuur kan verkleinen, maar ook hoe reizen voor zoveel mogelijk mensen toegankelijk kan worden gemaakt.

Een duurzame keuze gemakkelijker maken

In de presentatie van Heike Luiten, directeur van NS International, stond de vraag centraal hoe de sector het reizigers makkelijker kan maken om voor een duurzamere manier van reizen te kiezen.

Dat verduurzaming al onderweg begint, werd onder meer geïllustreerd met de trein naar Londen. Iedere rit biedt plaats aan ongeveer 900 reizigers. De trein kan daarmee grote aantallen reizigers tegelijkertijd naar hun bestemming brengen, maar volgens Luiten zit de uitdaging er ook in om het gebruik ervan voor de consument zo eenvoudig mogelijk te maken.

Zo werd onder meer gesproken over de mogelijkheid om doorgaande tickets makkelijker te verkopen. Voor de reiziger moet het eenvoudiger worden om een internationale treinreis als één geheel te boeken, ook wanneer daarbij verschillende treinmaatschappijen en verbindingen betrokken zijn.

Duurzaamheidsfonds en toolkit voor due diligence

Een ander onderwerp was het aangekondigde duurzaamheidsfonds van de ANVR. Het idee is dat voor iedere pakketreis waarvoor het Calamiteitenfonds van toepassing is, naast de bestaande bijdrage ook een duurzaamheidsbijdrage wordt geïnd. Een onafhankelijke commissie moet vervolgens bepalen waar het geld het meeste effect kan hebben. De nieuwe financieringsconstructie zou gekoppeld worden aan een verlaging van de deelnemersbijdrage aan de SGR.

Ook de nieuwe toolkit voor due diligence kwam uitgebreid aan bod. Sharon van Ede van de ANVR presenteerde de tool, die aankomende week wordt gelanceerd. De tool moet reisbedrijven helpen om beter inzicht te krijgen in de risico’s en verantwoordelijkheden binnen hun keten.

“Het is best moeilijk om te bepalen of je echt een volledig schone keten hebt. En dat zit hem in veel meer dan je denkt. Soms ben je niet zozeer direct verantwoordelijk, maar wel indirect. Daar gaat de toolkit je bij helpen”, aldus Van Ede.

Volgens haar is het daarbij niet nodig om alles tegelijkertijd perfect te willen doen. “Je kunt niet alles in een keer perfect doen. En ja, alles is belangrijk, maar we proberen toch prioriteit te geven aan dingen die onomkeerbaar zijn. Denk aan kinderarbeid of onherstelbare schade.”

De toolkit moet bedrijven daarmee helpen om niet alleen naar hun directe invloed te kijken, maar ook naar de risico’s verderop in de keten en om daarin prioriteiten aan te brengen.Duurzaamheidsfonds en toolkit voor due diligence

Direct aan de slag

Na een ochtend met verschillende sprekers was er ruimte voor een Spaanse lunch, mede dankzij het Spaanse Verkeersbureau. In de middag konden deelnemers vervolgens kiezen uit verschillende workshops, waaronder sessies over duurzame verandering, communicatie en andere praktische aspecten van verduurzaming. Het programma bood daarmee zowel inspiratie als concrete handvatten voor de dagelijkse praktijk.

De rode draad van het ANVR duurzaamheidscongres was uiteindelijk eenvoudig: verduurzaming hoeft niet in één keer perfect. Het gaat erom dat bedrijven weten waar hun impact ligt, keuzes maken die daar verschil kunnen maken en vervolgens daadwerkelijk in actie komen.

Tags: anvr ANVR duurzaamheidscongres duurzaamheid